 {"id":50,"date":"2013-12-01T17:08:34","date_gmt":"2013-12-01T16:08:34","guid":{"rendered":"https:\/\/blogs.univ-tlse2.fr\/latling\/?page_id=50"},"modified":"2014-02-02T21:19:01","modified_gmt":"2014-02-02T20:19:01","slug":"tolosa","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/blogs.univ-tlse2.fr\/latling\/tolosa\/","title":{"rendered":"Tolosa"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"line-height: 1.5\">Provincia Narbo Martius<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Apr\u00e8s que l\u2019arm\u00e9e arverne eut \u00e9t\u00e9 d\u00e9faite par Q. Fabius Maximus, aid\u00e9 de Cn. Domitius Ahenobarbus en -121, Toulouse devint l\u2019alli\u00e9e de Rome et re\u00e7ut une garnison. Cet \u00e9v\u00e9nement est contemporain de la cr\u00e9ation de la colonie de Narbonne (-118). Dans la litt\u00e9rature latine,\u00a0<em>Tolosa<\/em> est mentionn\u00e9e \u00e0 propos de deux \u00e9v\u00e9nements.<\/p>\n<ul>\n<li><b style=\"line-height: 1.5\"><i>Aurum Tolosanum<\/i><\/b><\/li>\n<\/ul>\n<p style=\"text-align: justify\">En -106, le consul Q. Servilius Caepio, envoy\u00e9 en Gaule pour \u00e9tablir l\u2019ordre romain dans la Province narbonnaise, pilla Tolosa et s\u2019empara du tr\u00e9sor conserv\u00e9 dans le temple d\u2019Apollon et dans des lacs sacr\u00e9s qui en d\u00e9pendaient (Strab. 4.1.13). Le tr\u00e9sor disparut en cours de route, entre Toulouse et Marseille. Seule une petite partie parvint \u00e0 Rome. \u00c0 son retour,\u00a0Caepio fut s\u00e9v\u00e8rement puni pour sacril\u00e8ge (<i>Rhet. Her. <\/i>1.14\u00a0; Cic. <i>Brut. <\/i>135). <i>Aurum Tolosanum <\/i>(Cic. <i>Nat. <\/i>3.74)\u00a0est devenu proverbial.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;padding-left: 30px\"><i>Nam cum oppidum Tolosanum in terra Gallia Quintus Caepio consul diripuisset multumque auri in eius oppidi templis fuisset, quisquis ex ea direptione aurum attigit, misero cruciabilique exitu periit<\/i>. (Gell. 3.9.7)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;padding-left: 30px\">\u00a0<em>Caepio proconsule capta urbe Gallorum, cui nomen est Tolosa, centum milia ponderis auri et argenti centum decem milia e templo Apollonis sustulit. Quod cum ad Massiliam, amicam populo Romano urbem, cum praesidiis misisset, interfectis clam \u2013 sicut quidam contestantur \u2013 quibus ea custodienda et peruehenda commiserat, cuncta per scelus furatus fuisse narratur. Vnde etiam magna quaestio post Romae acta est.\u00a0<\/em>(Oros. 5.15.25)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;padding-left: 30px\"><em>Namque Galli, bello aduersus Delphos infeliciter gesto, in quo maiorem uim numinis quam hostium senserant, amisso Brenno duce, pars in Asiam, pars in Thraciam extorres fugerant. Inde per eadem uestigia, qua uenerant, antiquam patriam repetiuere. Tectosagi autem, cum in antiquam patriam Tolosam uenissent comprehensique pestifera lue essent, non prius sanitatem recuperauere quam, aruspicum responsis moniti, aurum argentumque bellis sacrilegiisque quaesitum in Tolosensem lacum mergerent. Quod omne magno post tempore Caepio, Romanus consul, abstulit. Fuere autem argenti pondo centum decem milia, auri pondo quinquies decies centum milia. Quod sacrilegium causa excidii Caepioni exercituique eius postea fuit. Romanos quoque Cimbrici belli tumultus, uelut ultor sacrae pecuniae, insecutus est.<\/em> \u00a0(Iustin. \u00a032.3.6)<\/p>\n<ul>\n<li><em><b>Crimen vinarium<\/b><\/em><\/li>\n<\/ul>\n<p style=\"text-align: justify\">Tolosa fut un grand march\u00e9 de vins d\u2019Italie au I<sup>er<\/sup> si\u00e8cle av. n. \u00e8., le plus important dans la partie occidentale de la <i>Provincia<\/i>. Cette activit\u00e9 commerciale est attest\u00e9e par Cic\u00e9ron pour l\u2019\u00e9poque du gouvernement de Fonteius, dans les ann\u00e9es 76-74, et par la masse d\u2019amphores vinaires italiques retrouv\u00e9es et parfaitement dat\u00e9es.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Fonteius fut accus\u00e9 du <i>crimen vinarium\u00a0<\/i>pour avoir per\u00e7u des taxes sur les vins d\u2019Italie arriv\u00e9s \u00e0 Narbonne. Les postes de perception \u00e9taient \u00e9chelonn\u00e9s sur la <i>Via Domitia<\/i> de Narbonne \u00e0 Toulouse.<\/p>\n<p style=\"padding-left: 30px\"><i>Itaque Titurium Tolosae quaternos denarios in singulas uini amphoras portorii nomine exegisse&#8230; Vectigal enim esse inpositum fructibus nostris dicitur, et pecuniam permagnam ratione ista cogi potuisse confiteor.<\/i> (Cic. <i>Font. <\/i>19-20)<\/p>\n<p>\u00a0D\u2019apr\u00e8s Michel Labrousse, <i>Toulouse antique\u00a0: des origines \u00e0 l&rsquo;\u00e9tablissement des Wisigoths<\/i>, Paris : E. de Boccard, 1968.<\/p>\n<p style=\"text-align: center\">===<\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><strong>Tolosa vue par\u00a0Ausone<\/strong><\/p>\n<p><em>Non unquam altricem nostri reticebo Tolosam,<\/em><br \/>\n<em> Coctilibus muris quam circuit ambitus ingens,<\/em><br \/>\n<em> Perque latus pulchro praelabitur amne Garumna ;<\/em><br \/>\n<em> Innumeris cultam populis, confinia propter<\/em><br \/>\n<em> Ninguida Pyrenes et pinea Cebennarum,<\/em><br \/>\n<em> Inter Aquitanas gentes et nomen Hiberum.<\/em><br \/>\n<em> Quae modo quadruplices ex se cum effuderit urbes,<\/em><br \/>\n<em> Non ulla exhaustae sentit dispendia plebis,<\/em><br \/>\n<em> Quos genuit cunctos gremio complexa colonos<\/em>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Ausone avait v\u00e9cu quatorze ans aupr\u00e8s de son oncle Aemilius Magnus Arborius, professeur de rh\u00e9torique \u00e0 l&rsquo;Universit\u00e9 de Toulouse, choisi en 324 par l&#8217;empereur Constance pour l&rsquo;\u00e9ducation d&rsquo;un de ses fils.<\/p>\n<p>Selon les estimations modernes, la population de Toulosue aurait atteint d\u00e8s le 1er si\u00e8cle apr\u00e8s JC entre 20 000 et 25 000 habitants : Toulouse aurait \u00e9t\u00e9 moiti\u00e9 moins peupl\u00e9e que Narbonne (sous l&rsquo;Empire) et \u00e9gale \u00e0 celle de Bordeaux. (Ph. Wolff dir., <i>Histoire de Toulouse<\/i>, 1974).<\/p>\n<p>Toulouse avait peupl\u00e9 et annex\u00e9 quatre faubourgs \u00a0(<em>quadruplices urbes<\/em>) : \u00a0Saint-Cyprien, Saint-Michel, Saint-Etienne et Saint-Aubin.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Provincia Narbo Martius Apr\u00e8s que l\u2019arm\u00e9e arverne eut \u00e9t\u00e9 d\u00e9faite par Q. Fabius Maximus, aid\u00e9 de Cn. Domitius Ahenobarbus en -121, Toulouse devint l\u2019alli\u00e9e de Rome et re\u00e7ut une garnison. Cet \u00e9v\u00e9nement est contemporain de la cr\u00e9ation de la colonie de Narbonne (-118). Dans la litt\u00e9rature latine,\u00a0Tolosa est mentionn\u00e9e \u00e0 propos de deux \u00e9v\u00e9nements. Aurum [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":211,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-50","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blogs.univ-tlse2.fr\/latling\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/50","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blogs.univ-tlse2.fr\/latling\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/blogs.univ-tlse2.fr\/latling\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.univ-tlse2.fr\/latling\/wp-json\/wp\/v2\/users\/211"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.univ-tlse2.fr\/latling\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=50"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/blogs.univ-tlse2.fr\/latling\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/50\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":204,"href":"https:\/\/blogs.univ-tlse2.fr\/latling\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/50\/revisions\/204"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blogs.univ-tlse2.fr\/latling\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=50"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}